Anafilaksja to ciężka, natychmiastowa (rozwijająca się na przestrzeni minut) reakcja alergiczna organizmu, która stanowi zagrożenie życia chorego. Właśnie dlatego tak ważne jest zachowanie przytomności i szybkie udzielenie pomocy osobie doświadczającej wstrząsu anafilaktycznego.
3 listopada 2022 r. Obwieszczeniem Ministra Zdrowia weszły w życie opracowane przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Alergologicznego zalecenia postępowania dot. opieki nad uczniami m.in. z anafilaksją w szkole. Klinicyści w bardzo dokładny sposób opisali w nich cały proces udzielania pomocy.
Manuale postępowania w przypadku wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego
Manual, przygotowany przez resort zdrowia we współpracy z naszym Towarzystwem, obrazujący zalecenia postępowania dot. opieki nad uczniami m.in. z anafilaksją w szkole. Bez wątpienia materiał ten będzie przydatny w oswajaniu i edukowaniu nauczycieli oraz pracowników szkół z zasadami udzielania pomocy uczniom doświadczającym wstrząsu anafilaktycznego.
Adrenalina w autowstrzykiwaczach: bezpieczeństwo, refundacja, wybór.
W odcinku rozmawiamy o tym:
- co wydarzyło się na początku 2025 roku i dlaczego dostępność adrenaliny stała się tak dużym wyzwaniem
- jak realne jest zagrożenie dla pacjenta, który w momencie reakcji anafilaktycznej nie ma przy sobie leku
- kiedy sytuacja zaczęła się poprawiać i jak wygląda dostępność automatycznych wstrzykiwaczy dziś
- w jaki sposób refundacja wpływa na dostępność adrenaliny w aptekach oraz codzienne życie pacjentów
- jakie opcje wstrzykiwaczy są obecnie dostępne i czym różnią się z punktu widzenia pacjenta
- kiedy należy podać adrenalinę i w jakich sytuacjach konieczne może być zastosowanie drugiej dawki
- co zrobić, gdy automatyczny wstrzykiwacz zbliża się do końca terminu ważności
- jak większa dostępność i refundacja adrenaliny zmieniły bezpieczeństwo i komfort życia pacjentów oraz ich rodzin
Anafilaksja: Rozpoznaj. Reaguj. Ratuj życie.
W odcinku eksperci opowiedzą o tym:
- jak rozpoznać anafilaksję i odróżnić ją od innych stanów
- kiedy i jak podać adrenalinę oraz dlaczego nie wolno bać się reagować, gdy jesteśmy świadkami wstrząsu anafilaktycznego
- co zmienia nowa definicja pierwszej pomocy w Polsce
- czy z anafilaksji można się wyleczyć
Fundacja Allergia, z którą współpracujemy przy temacie anafilaksji w placówkach edukacyjnych, przygotowała materiały edukacyjne dla rodziców i nauczycieli dot. postępowania z dzieckiem zagrożonym anafilaksją i w ogóle alergiami w szkole/przedszkolu:
- plakat przedstawiający schemat udzielania pierwszej pomocy i podania adrenaliny w przypadku wystąpienia anafilaksji
- kilkustronicowy instruktaż udzielania pierwszej pomocy z uwzględnieniem różnych przypadków, takich jak: utrata przytomności czy trudności w oddychaniu
- album ze zdjęciami najczęściej występujących objawów skórnych anafilaksji
- karta dziecka z alergiami – dokument zawierający podstawowe informacje o stanie zdrowia dziecka, który należy przekazać zespołowi ratownictwa medycznego w przypadku wezwania karetki pogotowia ratunkowego
- opracowany przy wsparciu psycholożki scenariusz do przeprowadzenia otwartej i asertywnej rozmowy o prawach i potrzebach dziecka z silnymi alergiami przy jednoczesnym uwzględnieniu potrzeb i możliwości nauczycieli i dyrekcji
- wymagany przepisami prawa formularz wniosku rodziców o podanie leków i zgoda nauczycieli wraz z odpowiednimi zapisami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych
Dodatkowo zamieszczamy stanowiska Ministerstwa Edukacji Narodowej i Głównego Inspektora Sanitarnego a poniżej filmik instruktażowy podawania adrenaliny w przypadku wstrząsu anafilaktycznego.
Instruktaż stosowania andrenaliny – film plus broszura dla pacjentów

Wywiady z ekspertami PTA – prof. Z. Bartuzi i prof. B. Samolińskim na temat alergii pokarmowej i anafilaksji

Prof. Z. Bartuzi
Prof. B. Samoliński

Choroby alergiczne to epidemia XXI wieku dotykająca coraz więcej polskich dzieci. Niestety bez udzielenia szybkiej pomocy niektóre z tych chorób mogą zagrażać ich zdrowiu, a nawet życiu. Dlatego razem z Koalicją na rzecz Leczenia Astmy rozpoczynamy drugi etap kampanii „Jak pomóc uczniowi z anafilaksją, astmą oskrzelową, alergicznym nieżytem nosa, AZS lub pokrzywką?”, czyli stacjonarne warsztaty dla pracowników placówek oświatowych.
Istnieje duże prawdopodobieństwo, że co drugie dziecko w Państwa placówce ma jakąś chorobę alergiczną. Czy w sytuacji konieczności udzielenia pomocy wiedzieliby Państwo jak postępować?
Zapraszamy na warsztaty, podczas których nasi eksperci (lekarze) wyposażą Państwa w wiedzę pozwalająca na racjonalne ocenienie sytuacji i podjęcie działania w sytuacji wystąpienia u dziecka ataku astmy, wstrząsu anafilaktycznego czy nasilenia objawów AZS, nieżytu nosa czy pokrzywki. W przystępny sposób wytłumaczą czym dokładnie są choroby alergiczne, jak je rozpoznawać, na jakie objawy zwracać uwagę oraz przede wszystkim jak postępować w sytuacji ich nasilenia.
Zależy nam, aby warsztaty były pogłębieniem pierwszej, teoretycznej części kampanii i aby pozwoliły oswoić obawy związane m.in. z podaniem adrenaliny. Konieczne jest uświadamianie, że bardzo często brak udzielenia pomocy może być w skutkach dużo bardziej niebezpieczny, aniżeli niewłaściwe jej udzielenie – mówi Anna Ben Drissi, dyrektor zarządzająca PTA, koordynator Koalicji na rzecz Leczenia Astmy









